piero della franscesca - de route langs het piero pad.
Duur: halve dag
Federico da Montefeltro (1422–1482), hertog van Urbino, was een echte renaissancevorst: krijgsman, humanist en mecenas. Als huurlingenaanvoerder vocht hij voor de best betalende partij. Met zijn fortuin maakte hij van Urbino een belangrijk centrum van kunst en cultuur, met een indrukwekkende bibliotheek.
In het beroemde dubbelportret van Piero della Francesca (1465–1466) verschijnt Federico in een vuurrood gewaad, met zijn markante rode berretta: niet als brute krijgsheer, maar als beschaafde gentiluomo.
Deze portretten van Piero della Francesca tonen Federico da Montefeltro en zijn overleden vrouw Battista Sforza. Hun sobere, lichte verschijning geeft hen ondanks hun hoge status iets menselijks. Federico past bij het ideaal van de gentiluomo: waardigheid, vorming en natuurlijke gratie — sprezzatura. Dat doet denken aan figuren uit het wielrennen, zoals Fausto Coppi: licht, stil, bijna onaards. Alsof hij niet reed, maar gleed.
Piero schilderde het werk aan Federico’s hof in Urbino. Het bevindt zich nu in de Uffizi in Florence.
Piero della Francesca
Piero della Francesca werd geboren in 1420 in Sansepolcro en is daar ook overleden op 12 oktober 1492. Zoals veel renaissancekunstenaars was hij ervan overtuigd dat onze schepping gebaseerd was op een volmaakte geometrie. Zijn eerste werk dateert uit 1445, een veelluik geschilderd voor de Compagnia della Misericordia (Broederschap voor Barmartigheid) uit Borgo Sansepolcro. Het centrale paneel, de Madonna della Misericordia uit 1445 toont al de (boven) wereldlijke sfeer die het latere werk van Piero kenmerkt. De madonna is een massieve cilindervormige figuur, compact weergegeven tegen de onwereldse (hemelse) gouden achtergrond,
De Verrijzenis van Christus, Piero della Francesca’s beroemdste werk, werd geschilderd voor het stadhuis van Sansepolcro. Christus verrijst kalm en onaantastbaar uit het graf, als wereldrechter. De compositie lijkt eenvoudig, maar is uiterst precies. Kale bomen links en nieuw leven rechts verbeelden dood en wedergeboorte; onderaan slapen de wachters rond het graf. Piero brengt verschillende perspectieven samen tot één heldere orde: het aardse en het goddelijke, tijd en eeuwigheid — bijna een wiskunde van geloof en verbeelding.
De route langs het ‘Piero’-pad
Onze tocht begint in het prachtige Toscaanse stadje Arezzo, waar in de San Francesco-kerk Piero della Francesca’s beroemde frescocyclus over de Legende van het Ware Kruis te zien is. Van daar gaat het richting Sansepolcro. Onderweg, in Monterchi, hangt de Madonna del Parto (1455), een zeldzame voorstelling van eende zwangere Maria.
In Sansepolcro, Piero’s geboorteplaats, bezoeken we zijn geboortehuis en het Museo Civico, met onder meer de Verrijzenis van Christus en de Madonna della Misericordia.
In Urbino eindigt het Piero-pad. Hier schilderde Piero het dubbelportret van Federico da Montefeltro en Battista Sforza. Ook bevindt zich er de beroemde Ideale Stad: een streng symmetrisch renaissancebeeld dat generaties architecten en stedenbouwkundigen inspireerde.